دیابت، غدد درون‌ریز و متابولیسم

معضلی به نام دیابت

دیابت شیرین شامل گروهی از اختلالات متابولیک شایع است که وجه مشترک آن‌ها در فنوتیپ هیپرگلیسمی می‌باشد. چند نوع مشخص و مجزای دیابت شیرین وجود دارند که در اثر واکنش‌های پیچیده‌ای که بین عوامل ژنتیکی و فاکتور‌های محیطی رخ می‌دهد به وجود می‌ایند. بر اساس سبب شناسی دیابت شیرین، عوامل دخیل در بروز هیپرگلیسمی عبارت است از: کاهش ترشح انسولین، کاهش مصرف گلوکوز توسط سلول‌ها و افزایش تولید گلوکز. اختلالات ناشی از دیابت شیرین سبب بروز تغییرات پاتوفیزیولوژیک ثانویه‌ای در اندام‌های متعدد بدن می‌شود که مشکلات فراوانی را برای فرد مبتلا به دیابت و دستگاه بهداشتی جامعه به همراه می‌آورند.

دیابت شیرین در دو گروه عمده طبقه‌بندی می‌شود: نوع۱ و نوع ۲

دیابت نوع یک در نتیجه کمبود کامل انسولین رخ می‌دهد. دیابت نوع دو شامل اختلالاتی است با درجات متفاوتی از مقاومت به انسولین، اختلال ترشح انسولین و افزایش تولید گلوکز

میزان شیوع جهانی دیابت شیرین طی دو دهه گذشته افزایش چشمگیری داشته است و از حدود ۳۰ میلیون در سال ۱۹۸۵ به ۳۸۲ میلیون در سال ۲۰۱۳ رسیده است.

دیابت شیرین نوع ۱ در نتیجه  تعامل میان عوامل ژنتیکی، محیطی و ایمونولوژیکی به وجود می‌آید که در نهایت سبب تخریب سلول‌های بتا پانکراس و کمبود انسولین می‌شوند. دیابت نوع ۱ در هر سنی بروزمی‌کند اما بیشتر موارد آن پیش از ۲۰ سالگی رخ می‌دهد. دیابت شیرین نوع ۱ در نتیجه تخریب خود ایمنی سلول‌های بتا رخ می‌دهد.

پیشگیری از دیابت شیرین نوع ۱: هیچ یک از مداخلات تا به حال موفقیتی در جهت جلوگیری از دیابت نوع ۱ در انسان نداشته است.

دیابت شیرین نوع ۲: مهم‌ترین اختلال در بروز این نوع از دیابت مقاومت به انسولین و ترشح غیر طبیعی انسولین است. چاقی به ویژه از نوع احشایی یا مرکزی،  در دیابت شیرین نوع ۲ بسیار شایع است. (۸۰% یا بیشتر چاق هستند)

پیشگیری از دیابت نوع ۲: برخی از تغییرات در شیوه زندگی و نیز بعضی از عوامل دارویی برای پیشگیری یا به تاخیر انداختن شروع دیابت به کار می‌روند. باید برنامه‌هایی جهت کاهش وزن و افزایش فعالیت فیزیکی به کسانی که در معرض خطر بالایی برای ابتلا به دیابت قرار دارند، ارائه شود. همچنین باید از نظر بیماری‌های قلبی عروقی غربالگری شوند.

منبع: اصول طب داخلی هاریسون- ویرایش ۱۹

سحر حسینی‌نژاد
سحر حسینی‌نژاد هستم، دانشجوی رشته پزشکی دانشگاه نجف آباد. بزرگترین آرزوی من در زندگی سلامتی برای همه هم‌وطنانم و مردم سراسر دنیاست و امیدوارم روزی برسه تمامی انسان ها به خدمات بهداشتی و درمانی مطلوب دسترسی داشته باشند...به امید آن روز

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *